Filmpje vinvis
Een eeuw geleden bevolkten meer dan 200.000 blauwe vinvissen de oceanen. Helaas was deze reus onder de walvissen, met een lengte van 25 tot 30 meter en een gewicht van ruim 100 ton het eerste doelwit van de walvisjacht. In korte tijd werd de soort bijna (lees verder…)

Video dans onder ijs
Het ijsnet (’Surface and Under Ice Trawl’, oftwel SUIT) van de Nederlandse groep van het onderzoeksinstituut IMARES is een nieuw vistuig dat wordt ingezet op deze zuidpoolreis van het schip Polarstern. Het onderzoek in de bovenste laag van het water vormt een onderdeel van het meerjarig krill-onderzoek in de Lazarev Zee (LAKRIS) dat door het Alfred Wegener Instituut wordt uitgevoerd in samenwerking met internationale (lees verder…)

Video keizerpinguins
We zijn terug bij Neumayer-station om een aanlegplaats langs de shelf-ijskliffen vrij te breken voor het vrachtschip Naja Arctica. De Naja ligt al een paar weken tevergeefs te wachten tot het vaste zeeijs open breekt om bouwmateriaal voor het nieuwe station uit te kunnen laden. Daar moet Polarstern nu een handje bij helpen, en dat geeft ons de tijd om iets te laten zien van de Keizerspinguins in de nabije Atka (lees verder…)

Video helikopter
Als Polarstern door zeeijs vaart, vullen we de scheepstellingen van zeevogels en zeezoogdieren aan met tellingen uit de helikopter. Het schip vaart in ijs soms een grillige koers door geulen in het ijs, terwijl het voor goede tellingen juist belangrijk is om in een rechte lijn het water- en ijslandschap te bemonsteren. Als de weersomstandigheden het toelaten, vliegen we dan ook één maal per dag zo’n honderd kilometer naar noord of zuid en weer terug. We zijn dan zo’n twee uur in de lucht en om eerlijk te zijn is het dan ook wel genoeg, want alle zintuigen slaan op tilt. Je oren tuteren van de herrie en je ogen vallen uit de kassen van het zoeken naar pinguins en zeehonden in de met 100 km per uur onder je langsrazende (lees verder…)

Eerste keer te water
De eerste taak van het schip Polarstern op deze expeditie betreft het bevoorraden van het Duitse station Neumayer en mogelijk het door het ijs begeleiden van een vrachtschip. Het Alfred Wegener Instituut (AWI) moet een nieuw station neerzetten omdat het oude ‘ondergrondse’ station langzaam onder de druk van het ijs dreigt te bezwijken. Het vrachtschip komt materialen brengen voor nieuwbouw.

Maar onderweg naar het zuiden hebben we wel al een ‘proefstation’ gemaakt om alle apparatuur (lees verder…)

Video: eerste ijsberg
Veel vroeger dan verwacht zijn we op onze tocht naar het zuiden de eerste ijsberg tegengekomen. Op 47.5 graden zuiderbreedte, nog ten noorden van het Antarctisch poolfront, was het Bram die vanuit de vogeltelpost boven op het schip de ijsberg ontdekte. Hij ging bijna uit zijn dak, want dit is zijn eerste tocht richting Zuidpool. Daarna werd het al snel drukker op het dek van allen die het magische moment wilden meemaken. We naderen de betoverende werel van het Zuidpoolijs!

Filmpje Kaap
Het IMARES-team is al een paar dagen voor het vertrek van Polarstern (28 nov 2007) naar Kaapstad, Zuid-Afrika gevlogen. Want je wilt natuurlijk geen enkel risico lopen van vertraagde vluchten of verdwaalde bagage. Naast een dag ‘last-minute’-inkopen, hadden we tijd voor een bezoek aan Kaap de Goede Hoop. Er bestaat geen toepasselijker punt om afscheid te nemen van de laatste vaste grond onder onze voeten voor de komende tien weken. En voor Hauke Flores was het een mooie gelegenheid om de videocamera en zijn kwaliteiten als regisseur en producer uit te testen. Plensende regen verhinderde filmwerk in de lokale kolonie zwartvoetpinguins. Maar de wegwijzer naar de pinguins kon nog net worden vastgelegd als een waardig begin van onze reis naar het zuiden.

Het IMARES-team

Rondom de Zuidpool bedekt zeeijs, afhankelijk van het seizoen, tussen de 4 en 20 miljoen vierkante kilometer van de Zuidelijke Oceaan. Dat is bijna twee maal de oppervlakte van Europa! Er zijn aanwijzingen dat de grootte van dit zeeijsgebied van invloed is op de ‘natuurlijke hulpbronnen’, zoals de bestanden van krill. Antarctisch krill (Euphausia superba) is een uitbundig voorkomend garnaal-achtig diertje dat een belangrijke rol heeft in de voedselketens (lees verder…)

Om eind november aan boord van Polarstern te mogen stappen, ondergaan we een medische keuring. De gezondheid wordt onder andere beoordeeld met een ‘inspannings’-test. Volgeplakt met hartkabeltjes op de fiets en dan maar trappen totdat je er bijna bij neervalt. Bloedtesten en oogkeuring moeten nog worden afgerond. Als alles klaar is gaan de medische dossiers naar Duitsland waar de arts van het Alfred Wegener Institut begin oktober beoordeelt of we fit genoeg zijn om straks met Polarstern op expeditie te gaan! Spannend hoor! (lees verder…)

Rond 20 november van dit jaar vertrekt een team van vijf wetenschappers van het onderzoeksinstituut Wageningen IMARES (Texel) naar Kaapstad voor een bijzondere Antarctische expeditie. Het betreft een IPY-expeditie met de Duitse ijsbreker Polarstern (expeditie ANT-24-2), met als onderzoeksgebied de Lazarev Zee. Doel van de reis is een onderzoek naar het ecosysteem van het wateroppervlak tot de vaak meer dan vier kilometer diepe zeebodem. Een centrale plaats in het onderzoek is weggelegd voor leefwijze van Antarctisch krill, een garnaalachtig beestje dat een belangrijke rol in de voedselketens speelt.

(lees verder…)