De Groenlandse ijskap is een enorme massa ijs, met een dikte tot drie kilometer. Hij vormt als het ware een archief van de sneeuw die in de afgelopen tienduizenden jaren gevallen is. De samenstelling van sneeuw, of andere neerslag, geeft informatie over het klimaat op aarde. Water bestaat namelijk uit een mengsel van watermoleculen die in gewicht en opbouw van elkaar kunnen verschillen: isotopen. De mate waarin bepaalde zwaardere varianten voorkomen is afhankelijk van de heersende temperatuur.

Wetenschappers doen al jaren hun best om dit archief goed te kunnen lezen. Er wordt dan een verticale kolom ijs uit de kap geboord, die wordt geanalyseerd op de isotopensamenstelling. Dat laatste gebeurt in een aantal gespecialiseerde laboratoria in de wereld, waaronder het Centrum voor Isotopen Onderzoek (CIO) van de Rijksuniversiteit Groningen.

Helaas is deze natuurlijke isotopenthermometer niet erg exact. Vers gevallen sneeuw vermengt zich namelijk altijd een beetje met de sneeuw van het jaar ervoor. Deze zogeheten isotopendiffusie neemt toe naarmate de sneeuw er langer ligt, en duurt voort totdat de sneeuw door de grote druk massief ijs is geworden.

Om aan de hand van het Groenlandse ijs toch iets te kunnen zeggen over klimaatveranderingen in het verleden, moet eerst duidelijk zijn hoe die vermenging van sneeuw precies in z’n werk gaat.

Isotopenonderzoekers Harro Meijer en Gerko van der Wel gebruiken kunstmatige sneeuw om daarachter te komen. Met een sneeuwkanon spoten ze zelf sneeuw op de ijskap, die ze labelden zodat ze hun vlokken konden volgen. Dit jaar is het derde dat Harro Meijer naar Groenland vliegt, om te zien in hoeverre hun laag zich vermengd heeft met de ‘echte’ sneeuw. Voor Gerko van der Wel is het de eerste sneeuwtocht.

De metingen worden verricht op twee locaties op de Groenlandse ijskap: bij het Amerikaanse kamp Summit en op een plek die de onderzoekers S10 hebben gedoopt.

Ook in de zomer van 2008 vertrekt Gerko van der Wel voor een expeditie van twee weken naar de Groenlandse ijskap. Ditmaal wordt hij bijgestaan door Henk Been.

Stem of voeg toe aan :